Để tiếp tục hướng tới thực thi quyền của NKT tại Việt Nam, cần phải có sự tham gia của tất cả bên liên quan

Xin chào đón!

Người khuyết tật và chính phủ Việt Nam đều đồng ý rằng người khuyết tật cần có cơ hội bình đẳng để đóng góp cho sự phát triển xã hội và đất nước. Ban Điều phối Quốc gia về người khuyết tật (gọi tắt tiếng Anh là NCCD – National Coordinating Committee on Disability) được thành lập năm 2001 thuộc Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (Bộ LĐTBXH) và có nhiệm vụ phối hợp, thúc đẩy và giám sát việc thi hành pháp luật và chính sách về người khuyết tật và đã xây dựng Chiến lược Hành động Quốc gia 2012-2020 hỗ trợ người khuyết tật (Đề án 1019). Từ 2010-2013, chính phủ Việt Nam đã ban hành các chính sách thực hiện một số lĩnh vực pháp luật liên quan tới quyền của người khuyết tật, và đã phê chuẩn Công ước Quốc tế về Quyền của NKT (sau đây gọi là Công ước) vào ngày 28 tháng 11 năm 2014 sau khi 500 đại biểu Quốc hội Việt Nam đã bỏ phiếu tán đồng phê chuẩn.

Vào ngày 06/10/2015, Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đã ra quyết định thay đổi NCCD thành Uỷ ban Quốc gia về NKT (gọi tắt tiếng Anh là NCD – National Committee on Disabilities) để thúc đẩy thực thi Công ước Quốc tế về Quyền của NKT. Ủy ban, do Bộ trưởng Bộ Lao động Thương binh và xã hội, đạo sự và phối hợp giữa các bộ, ngành và địa phương trong việc giải quyết các vấn đề liên quan đến NKT.

Các tổ chức của người khuyết tật, hiện tại có 23 Hội của NKT trên cả nước, (gọi tắt tiếng Anh là DPO – Disabled People’s Organizations) có mối quan hệ tốt và đóng vai trò quan trọng với các cơ quan quản lý nhà nước cấp quốc gia và cấp tỉnh. Các tổ chức này đang tích cực tham gia cùng cộng đồng và chính phủ để tìm ra các giải pháp đảm bảo sự hòa nhập của NKT thông qua việc thực thi hiệu quả và giám sát việc thực hiện các luật, kế hoạch hành động và chính sách hiện hành.

Dự án RightsNow! chào đón tất cả các bạn tham gia tích cực vào việc tăng cường thực hiện quyền của NKT ở Việt Nam bằng cách sử dụng các công cụ và tài nguyên hiện có trên trang web của dự án.

Các hoạt động của dự án RightsNow! tại Việt Nam

Tháng 1/2015: MIUSA đã hợp tác với Trung tâm Hành động vì sự Phát triển Cộng đồng (ACDC) để thực hiện các hoạt động dự án tại Việt Nam. ACDC là một tổ chức phi chính phủ do NKT điều hành có trụ sở tại Hà Nội. Các hoạt động của ACDC hướng đến việc trao quyền cho cộng đồng NKT và các nhóm dân cư thiệt thòi khác, và góp ý cho các cơ quan chính phủ về các chính sách có tác động đến quyền của NKT.

Tháng 3/2015: Nhóm chuyên gia của dự án RightsNow! đã tổ chức một chuyến làm việc 05 ngày đến Hà Nội, Đà Nẵng và thành phố Hồ Chí Minh để xác định các lĩnh vực chính liên quan đến Luật NKT Việt Nam và Công ước. Các chuyên gia đã gặp gỡ và trao đổi với các bên liên quan như các cơ quan chính phủ, các DPO và các tổ chức vận động chính sách về quyền của NKT, cũng như Đại sứ quán Hoa Kỳ và USAID.

Tháng 10/2015: Dự án RightsNow! đã cử một nhóm chuyên gia đào tạo về quyền của NKT và luật NKT sang Việt Nam để tổ chức khóa tập huấn 05 ngày tại Hà Nội với sự tham gia của 26 lãnh đạo các DPO đến từ 16 tỉnh. Các chủ đề trong khóa tập huấn bao gồm Luật NKT Hoa Kỳ và Luật NKT Việt Nam, xây dựng mạng lưới, vận động chính sách và lập kế hoạch hành động. Cũng trong khuôn khổ của khóa tập huấn, các giảng viên, thành viên ban tổ chức và học viên đã có cơ hội gặp gỡ và đối thoại với 05 bộ (Giao thông, Xây dựng, Giáo dục và Đào tạo, Y tế và LĐTBXH) tại trụ sở các bộ. Trong các buổi đối thoại đó, những người tham gia đã đưa ra các khuyến nghị cho mỗi bộ để tăng cường thực thi luật và / hoặc sửa đổi luật hiện hành và các văn bản dưới luật.

Tháng 5 / tháng 6 năm 2018: Dự án RightsNow! đã cử một nhóm chuyên gia đào tạo về quyền NKT, luật, chính sách và quyền của người điếc sang Hà Nội để tổ chức một khóa đào tạo 02 ngày cho các lãnh đạo là người điếc, sau đó là khóa đào tạo giảng viên nguồn (TOT) kéo dài 05 ngày tại Hà Nội. Khóa tập huấn 02 ngày bao gồm các khái niệm và nguyên tắc chính về quyền của NKT, Luật NKT Việt Nam và Luật NKT Hoa Kỳ, và ra mắt video ngôn ngữ ký hiệu đầu tiên về Luật NKT Việt Nam. Chương trình đào tạo 05 ngày đã quy tụ sự tham gia của 30 nhà lãnh đạo các tổ chức NKT trên cả nước, và tập trung vào các chương, điều trong Luật NKT Việt Nam và so sánh với Bộ Luật NKT Hoa Kỳ. Khóa đào tạo có sự tham gia của các đại diện từ 05 Bộ, tạo cơ hội để các học viên đưa ra khuyến nghị/ câu hỏi tới đại diện các bộ ngành về các luật và quy định liên quan đến thẩm quyền quản lý của từng Bộ. Cũng trong thời gian diễn gia khóa tập huấn, nhóm chuyên gia cũng đã hỗ trợ các học viên (giảng viên nguồn) lên kế hoạch tổ chức tập huấn lại tại các tỉnh.

Tháng 8 - tháng 9 năm 2018: 09 khóa tập huấn được tổ chức tại Đà Nẵng, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam, Vũng Tàu, Cần Thơ, Thái Bình và Hà Nội. Mỗi khóa có sự tham gia của khoảng 30 lãnh đạo là NKT và đại diện từ các cơ quan quản lý nhà nước, và tập trung vào các chủ đề: thực thi Luật NKT Việt Nam, so sánh Luật NKT Hoa Kỳ với Luật NKT Việt Nam, Công ước Quốc tế và các Mục tiêu Phát triển Bền vững. Trước mỗi khóa đào tạo tại địa phương, các địa phương đều tổ chức một khóa tập huấn cho những học viên là người điếc theo mô hình đào tạo giảng viên nguồn (TOT).

2015-2018: Mạng lưới chuyên gia các nước triển khai dự án RightsNow! đã cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho các DPO, các tổ chức xã hội dân sự và cơ quan quản lý nhà nước liên quan về việc thực thi Luật NKT Việt Nam, bao gồm tham vấn về trợ giúp pháp lý, các hỗ trợ hợp lý, tiếp cận vật lý và các công cụ giám sát để thực hiện Công ước Quốc tế và luật pháp trong nước.

Các tài nguyên bằng tiếng Việt

Các tài nguyên quan trọng sau đây có phiên bản tiếng Việt kèm theo. Chúng tôi có kế hoạch và mong muốn tiếp tục cung cấp các thông tin và tài nguyên khác bằng tiếng Việt.