Bạn sẽ tìm thấy trên trang này Công ước Quốc tế về Quyền của NKT bằng tiếng Ác-mê-ni-a, tiếng Anh, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Swa-hi-li, và tiếng Việt Nam, cũng như một số định dạng khác như văn bản, âm thanh và ngôn ngữ ký hiệu quốc tế.
Một dãy gồm khoảng 10 lá cờ cán cao đang bay trong gió phía trước một tòa nhà.

Các lá cờ của Liên Hiệp Quốc

Việc xây dựng và giới thiệu khung pháp lý đầu tiên ở cấp độ toàn cầu về quyền của NKT đã đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong việc đẩy mạnh quyền của NKT trên toàn thế giới. Mặc dù bản mô tả chung dưới đây trên website của Liên Hiệp Quốc (LHQ) tập trung vào vai trò của LHQ nhưng chúng tôi muốn khẳng định rằng chính NKT và các liên minh của NKT đã đấu tranh không mệt mỏi trong nhiều thập kỷ qua để mang lại dấu mốc quan trọng này. Chính sự đấu tranh không ngừng nghỉ của cộng đồng NKT đã mở đường cho sự ra đời của Công ước Quốc tế về Quyền của NKT cũng như đưa Công ước này vào cuộc sống.

Công ước Quốc tế về Quyền của NKT và Nghị định thư không bắt buộc (A/RES/61/106) đã được thông qua vào ngày 13/12/2006 tại trụ sở chính của LHQ tại Niu-Ước (New York), và đã được mở ký vào ngày 30/03/2007. Trong ngày mở ký, đã có 82 quốc gia đã ký Công ước, 44 quốc gia ký Nghị định thư không bắt buộc và 01 quốc gia phê chuẩn Công ước. Đây là những con số cao nhất trong lịch sử về việc một công ước LHQ đã được các quốc gia ký vào ngày mở ký. Công ước Quốc tế về Quyền của NKT cũng là một hiệp ước về nhân quyền toàn diện đầu tiên của thế kỷ 21 và là công ước nhân quyền đầu tiên được mở ký bởi các tổ chức hội nhập khu vực (regional integration organizations[1]). Công ước chính thức có hiệu lực từ ngày 03/05/2008.

Công ước chính là bước tiếp nối hàng thập kỷ phấn đấu của LHQ trong việc thay đổi thái độ và phương thức tiếp cận đối với các vấn đề về NKT. Công ước đã thay đổi cách thức nhìn nhận về NKT, từ việc coi NKT là các “đối tượng” của các hoạt động từ thiện, điều trị y tế và bảo trợ xã hội thì nay NKt được coi là “chủ thể” có quyền, có khả năng đề nghị những quyền đó phải được thực thi, có quyền tự ra quyết định đối với cuộc sống của họ cũng như có khả năng tham gia và có những đóng góp tích cực trong xã hội.

Công ước là một công cụ nhằm thúc đẩy việc thực thi nhân quyền với sự nhấn mạnh về các yếu tố phát triển xã hội. Công ước áp dụng cho NKT với các dạng tật khác nhau. Công ước khẳng định rằng mọi NKT đều được đảm bảo về nhân quyền và các quyền tự do cơ bản. Công ước đã nêu rõ việc áp dụng các quyền khác nhau đối với NKT như thế nào và xác định những lĩnh vực cần có điều chỉnh để đảm bảo NKT có thể hưởng trọn vẹn các quyền của mình, cũng như xác định các lĩnh vực mà quyền của NKT đã bị xâm phạm, và do đó việc thực thi các quyền của NKT phải cần được tăng cường.

Công ước đã được đàm phán trong 08 phiên họp của Ủy ban Thường trực Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc từ năm 2002 đến năm 2006. Đây là Hiệp ước Nhân quyền quốc tế được đàm phán trong thời gian nhanh nhất.

 

[1] Tham khảo định nghĩa về “regional intergration organizations” trên trang web của LHQ.